Diğer Atıf Stilleri ve Kaynak Yönetimi · Ders 7/13
Vancouver ve AMA: Tıp ve Sağlık Bilimlerinde Atıf
Tıp ve sağlık bilimlerinde kullanılan Vancouver ve AMA stillerinin numaralı atıf mantığını, NLM dergi kısaltmalarını, yazar sayısı kurallarını ve iki stil arasındaki farkları öğrenirsin.
Tıp, diş hekimliği, eczacılık, hemşirelik, fizyoterapi ve diğer sağlık bilimlerinde iki numaralı stil öne çıkar: Vancouver ve AMA. İkisi de IEEE gibi numaralı ailedendir; ancak yazar adlarının yazımı, noktalama ve dergi adı biçimi konusunda kendine özgüdür. Türkiye’de tıp fakültelerine bağlı sağlık bilimleri enstitülerinde ve uzmanlık tezlerinde Vancouver çok yaygındır.
Vancouver stili
- Vancouver stili
- Biyomedikal dergi editörlerinin ortak önerilerinden doğan ve bugün ABD Ulusal Tıp Kütüphanesi’nin (NLM) Citing Medicine kılavuzuna dayanan numaralı atıf stili. Tek bir “resmî” kitabı yoktur; dergiler ve enstitüler küçük farklarla uygular.
- Kaynaklar metinde ilk geçiş sırasına göre numaralanır.
- Numara metinde köşeli parantez [1], normal parantez (1) ya da üst simge ¹ olarak verilebilir; hangisinin kullanılacağı kılavuza ve dergiye bağlıdır.
- Kaynakçada yazar adı: Soyad + boşluk + baş harfler (nokta ve boşluk olmadan): Yılmaz AK.
- Yazarlar virgülle ayrılır; “ve” ya da “&” kullanılmaz.
- Yaygın uygulamada ilk 6 yazar yazılır; 6’dan fazla yazar varsa ilk 6 yazardan sonra et al. eklenir. NLM’nin Citing Medicine kılavuzu aslında bütün yazarların yazılmasını tercih eder ve sınırlamaya izin verir; bazı dergiler farklı bir sınır (ör. ilk 3) koyabilir, bu yüzden kılavuzuna bak.
- Dergi adları NLM kısaltmasıyla ve noktasız yazılır; italik değildir.
- Sayfa aralığı kısaltılabilir: 123-30 (yani 123-130).
1. Yılmaz AK, Demir S, Kaya M. Tip 2 diyabetli hastalarda ilaç uyumunu etkileyen faktörler: kesitsel bir çalışma. Kurgu Tıp Derg. 2021;15(3):123-30. doi:10.xxxx/ornek
2. Kurgun Z, Taslak A, Örnek S, Örnekdağ E, Örnektepe B, Taslakçı A, et al. Yoğun bakım hemşirelerinde tükenmişlik düzeyi ve ilişkili etmenler. Örnek Hemşirelik Derg. 2022;8(1):45-53.
3. Örnekoğlu M. Klinik farmakolojiye giriş. 2. baskı. İstanbul: Kurgu Tıp Kitabevi; 2019.
4. Taslak A. Akut böbrek hasarında sıvı yönetimi. In: Kurgun Z, editor. Yoğun bakımda güncel yaklaşımlar. Ankara: Örnek Akademi; 2020. p. 45-72.
5. Taslakçı A. Hemodiyaliz hastalarında uyku kalitesi ve yaşam kalitesi ilişkisi [uzmanlık tezi]. Bursa: Örnek Üniversitesi; 2022.
6. Örnek Sağlık Derneği. Türkiye’de hipertansiyon farkındalığı raporu [Internet]. Ankara: Örnek Sağlık Derneği; 2023 [cited 2024 Mar 12]. Available from: https://www.orneksaglik.org/rapor
NLM dergi kısaltmaları
Vancouver’da dergi adı, NLM’nin standart kısaltmasıyla yazılır. Bir derginin resmî kısaltmasını bulmak için NLM Catalog (PubMed’in dergi kataloğu) içinde derginin tam adını arat; kayıtta “NLM Title Abbreviation” alanı kısaltmayı verir. PubMed’de bir makalenin künyesinde görünen dergi adı da bu kısaltmadır.
| Tam ad | NLM kısaltması |
|---|---|
| The New England Journal of Medicine | N Engl J Med |
| Turkish Journal of Medical Sciences | Turk J Med Sci |
1. Yılmaz, A. K., Demir, S. & Kaya, M. (2021). Tip 2 diyabetli hastalarda ilaç uyumu. Kurgu Tıp Dergisi, 15(3), 123-130.
AMA stili
- AMA stili
- Amerikan Tabipler Birliği’nin (American Medical Association) AMA Manual of Style kılavuzuna dayanan numaralı stil. Güncel edisyon 11. edisyondur (2020). JAMA ve ona bağlı dergilerde ve pek çok klinik dergide kullanılır.
- Metin içinde numaralar genellikle üst simge olarak, nokta ve virgülden sonra yazılır: … artış gösterdiği bildirilmiştir.³
- Yazar adı biçimi Vancouver’a benzer: Yılmaz AK, Demir S.
- 6 ve daha az yazar varsa hepsi yazılır; 6’dan fazla ise ilk 3 yazar + et al. yazılır.
- Dergi adı kısaltılmış ve italik yazılır.
- Sayfa aralığı tam yazılır: 123-130.
- DOI, “doi:” ön ekiyle sona eklenir.
1. Yılmaz AK, Demir S, Kaya M. Tip 2 diyabetli hastalarda ilaç uyumunu etkileyen faktörler: kesitsel bir çalışma. Kurgu Tıp Derg. 2021;15(3):123-130. doi:10.xxxx/ornek
2. Kurgun Z, Taslak A, Örnek S, et al. Yoğun bakım hemşirelerinde tükenmişlik düzeyi ve ilişkili etmenler. Örnek Hemşirelik Derg. 2022;8(1):45-53.
| Özellik | Vancouver | AMA (11. edisyon) |
|---|---|---|
| Metin içi numara | [1], (1) veya üst simge | Üst simge, noktalamadan sonra |
| Çok yazar | 6’dan fazlaysa ilk 6 + et al. (yaygın uygulama) | 6’dan fazlaysa ilk 3 + et al. |
| Dergi adı | NLM kısaltması, italik değil | Kısaltılmış, italik |
| Sayfa aralığı | Kısaltılabilir: 123-30 | Tam: 123-130 |
| Tipik kullanım | Türkiye’de tıp ve sağlık tezlerinin çoğu | JAMA ailesi ve bazı klinik dergiler |
Kendini dene
Kendini dene
Kendini dene
Vancouver / AMA kontrol listesi
0/7Takıldığın bir yer mi var?