Academy GenZ

Atıf ve Kaynakça

Danışman APA istiyor ben ISNAD öğrendim

Kısa yanıt

En sık neden: Farklı disiplinler farklı stiller kullanır: İSNAD özellikle ilahiyat, tarih ve bazı sosyal bilim alanlarında, APA ise eğitim, psikoloji, sağlık ve sosyal bilimlerde yaygındır. Çözüm için (1) hangi stilin geçerli olduğunu netleştir, (2) iki stil arasındaki temel farkları öğren, (3) kaynak yöneticisi kullanıyorsan stili tek tıkla değiştir, (4) elle yazdıysan önce kaynakları zotero’ya aktar. Ayrıntılı adımlar aşağıda.

Bu durum size tanıdık mı?

  • Lisansta İSNAD (dipnotlu) öğrendin ama danışmanın tezi APA ile yazmanı istiyor.
  • Yarısını yazdığın bölümde dipnotlu atıflar var ve bunları dönüştürmen gerekiyor.
  • İki stilin kurallarını birbirine karıştırıyorsun.

Olası nedenler

  • Farklı disiplinler farklı stiller kullanır: İSNAD özellikle ilahiyat, tarih ve bazı sosyal bilim alanlarında, APA ise eğitim, psikoloji, sağlık ve sosyal bilimlerde yaygındır.
  • Enstitü, bölüm veya danışman tercihi stilin belirleyicisidir.
  • Atıfları elle yazdığın için stil değiştirmek zahmetli görünüyor.

Adım adım çözüm

  1. 1

    Hangi stilin geçerli olduğunu netleştir

    Enstitünün tez yazım kılavuzu belirli bir stili zorunlu tutuyor olabilir ya da bölüme/danışmana bırakmış olabilir. Kendi enstitünün tez yazım kılavuzunu kontrol et ve danışmanınla hangi stilin, hangi sürümüyle (ör. APA 7. baskı) kullanılacağını yazılı olarak (e-postayla) netleştir.

  2. 2

    İki stil arasındaki temel farkları öğren

    APA 7: metin içinde yazar-tarih (Yılmaz, 2020, s. 15); dipnot atıf için kullanılmaz; kaynakça “Kaynakça/Kaynaklar” başlığıyla yazar soyadına göre alfabetik. İSNAD (dipnotlu): atıf dipnotta verilir; ilk atıfta tam künye, sonrakilerde kısa künye; sonda alfabetik kaynakça. İSNAD’ın yazar-tarih (metin içi) kullanımı da bulunur.

  3. 3

    Kaynak yöneticisi kullanıyorsan stili tek tıkla değiştir

    Atıfları Zotero ile eklediysen Word’de Zotero sekmesi > Document Preferences (Belge Tercihleri) > listeden “American Psychological Association 7th edition” seç ve OK de. Tüm atıflar ve kaynakça otomatik dönüşür. İSNAD’dan APA’ya geçerken dipnotlar metin içi atfa çevrilir, ancak dipnot içinde atfın dışında yazdığın açıklama cümleleri ayrıca elden geçirilmelidir.

  4. 4

    Elle yazdıysan önce kaynakları Zotero’ya aktar

    Kaynakların künyelerini (DOI ile Tanımlayıcıyla Ekle ya da yayıncı sayfasından Connector ile) Zotero’ya aktar. Sonra metindeki her atfı Zotero atfıyla değiştir. Uzun görünse de, ileride gelebilecek her stil değişikliğinde (ör. makaleye dönüştürürken) zaman kazandırır.

  5. 5

    Dipnotlardaki açıklamaları ayıkla

    İSNAD’da dipnotlar hem atıf hem açıklama için kullanılabilir. APA’da açıklayıcı dipnot sınırlı biçimde kullanılır. Dipnottaki önemli açıklamaları ana metne taşı, gereksizleri çıkar.

  6. 6

    Ayrıntılarda APA’ya özgü kurallara dikkat et

    Üç ve daha fazla yazarlı kaynaklarda ilk atıftan itibaren “vd.” (bazı kılavuzlarda “ve ark.”; İngilizcede et al.) kullanılır; sayfa numarası doğrudan alıntıda zorunludur (s. 15); kaynakçada dergi adı ve cilt italiktir; DOI https://doi.org/ biçimindedir. Türkçe metinde “vd.” mi “ve ark.” mı kullanılacağı enstitüden enstitüye değişebilir; kılavuzunu kontrol et.

  7. 7

    Dönüşümden sonra kontrol okuması yap

    Otomatik dönüşüm sonrasında aktaran atıflar, kurum yazarlar, kanunlar ve Türkçe başlıklar gibi özel durumları tek tek kontrol et. Kaynakça başlığının ve girinti biçiminin (asılı girinti) enstitü kılavuzuna uygun olduğundan emin ol.

Word örneğiAynı atıf iki stilde
taslak_ayni-atif-iki-stilde.docx

İSNAD (dipnotlu), dipnotta:
¹ Ahmet Yılmaz, Osmanlı’da Medrese Eğitimi (İstanbul: Örnek Yayınları, 2019), 45.

APA 7 ve İSNAD (dipnotlu) karşılaştırması
ÖzellikAPA 7İSNAD (dipnotlu)
Atfın yeriMetin içinde parantezDipnot
İlk atıfYazar soyadı, yılTam künye
Sonraki atıflarAynı biçimKısa künye
KaynakçaYazar soyadına göre alfabetikYazar soyadına göre alfabetik
Yaygın alanlarEğitim, psikoloji, sağlık, sosyal bilimlerİlahiyat, tarih, edebiyat, bazı sosyal bilimler
Kaynakçanızı otomatik oluşturunDOI, ISBN ya da başlıkla APA 7, ISNAD 2, MLA, Chicago ve IEEE kaynakçası. Ücretsiz.

Konuyu derinlemesine öğrenin