Lisans, Yüksek Lisans ve Doktora Süreçleri · Ders 11/13
İdari Durumlar: Danışman Değişikliği, İkinci Danışman, Süre Uzatma, Kayıt Dondurma
Danışman değişikliği, ikinci ve ortak danışmanlık, süre uzatma ve kayıt dondurma gibi idari işlemlerin genel mantığını ve ne zaman hangi yola başvuracağını öğrenirsin.
Tez süreci her zaman planlandığı gibi gitmez: Danışmanın emekli olabilir, başka bir üniversiteye geçebilir, konun değişebilir, sağlık sorunu ya da askerlik gibi nedenlerle ara vermen gerekebilir. Bu durumlar için yönetmeliklerde belirli yollar vardır. Önemli olan, sorunu erken fark edip doğru işlemi zamanında başlatmaktır.
Danışman değişikliği
Danışman değişikliği; danışmanın kurumdan ayrılması, uzun süreli yurt dışı görevi, emeklilik, sağlık nedenleri, tez konusunun değişmesi ya da öğrenci-danışman uyumsuzluğu gibi nedenlerle gündeme gelebilir. Genel uygulamada gerekçeli talep, anabilim dalı görüşü ve EYK kararı ile yapılır. Danışmanın kurumdan ayrıldığı bazı durumlarda, belirli bir aşamadaki tezlerde danışmanlığın sürmesine izin veren düzenlemeler de bulunabilir.
Danışman değişikliği adımları (tipik)
- 1
Durumu değerlendir
Sorun gerçekten değişiklik gerektiriyor mu? İletişim sorunlarında önce açık bir görüşme dene.
- 2
Mevcut danışmanla konuş
Mümkünse durumu mevcut danışmanınla yüz yüze ve saygılı biçimde konuş. Birçok kurum mevcut danışmanın görüşünü sorar.
- 3
Yeni danışmanın kabulünü al
Önerilen öğretim üyesinin danışmanlık kotası ve alan uygunluğu olmalı.
- 4
Dilekçe ve form
Gerekçeli dilekçe ve “danışman değişikliği formu”nu anabilim dalına ver.
- 5
EABD ve EYK kararı
Karar çıkana kadar mevcut danışman resmî danışmandır.
- 6
Tez konusu ve başlık
Değişiklikle birlikte konu da değişiyorsa tez önerisi/konu formunun yeniden verilmesi gerekebilir; doktorada yeni öneri ve TİK düzenlemesi söz konusu olabilir.
Danışmanımla anlaşamıyorum, değiştirmek istiyorum.
İkinci danışman ve ortak danışman
- İkinci tez danışmanı
- Tez konusunun birden fazla disiplin gerektirdiği ya da özel uzmanlığa ihtiyaç duyulduğu durumlarda atanabilen ek danışman. Genel çerçevede doktora derecesine sahip olması aranır; kurum dışından ya da yurt dışından da olabilir. Atanma yine öneri ve EYK kararıyla yapılır.
- Ortak danışman / eş danışman
- Bu terimler kurumlarda farklı anlamlarda kullanılabilir. Çoğunlukla iki üniversitenin birlikte yürüttüğü ortak lisansüstü programlarda ya da çift diploma/cotutelle (ortak doktora) anlaşmalarında her iki kurumdan birer danışman bulunması durumunu anlatır. Bu tür programların kuralları ilgili protokolle belirlenir.
| Model | Ne zaman? | Resmî dayanak | Dikkat |
|---|---|---|---|
| Tek danışman | Standart durum | Yönetmelik + EYK kararı | — |
| Danışman + ikinci danışman | Disiplinlerarası konu, özel yöntem ya da cihaz uzmanlığı | Yönetmelik + EYK kararı | Görev paylaşımını baştan yazılı netleştir |
| Ortak/eş danışmanlık (ortak program, cotutelle) | İki kurumun birlikte yürüttüğü programlar | Kurumlar arası protokol | Hangi kurumun kurallarının hangi aşamada uygulanacağını öğren |
Süre uzatma
Lisansüstü programlarda azami süreler vardır ve bu sürelerin sonunda programı tamamlayamayan öğrencinin kaydının silinmesi gibi ağır sonuçlar öngörülür. Bazı durumlarda (ör. tezini teslim etmiş ya da düzeltme aşamasında olan öğrenciler için) yönetmeliklerde özel hükümler yer alabilir. Ayrıca yönetmelik değişikliklerinde geçiş hükümleriyle süre hakları tanındığı da olmuştur. Bu nedenle “süre uzatma” her zaman öğrencinin talep edebileceği genel bir hak değildir; kendi yönetmeliğindeki somut hükme bakmalısın.
Kayıt dondurma
Kayıt dondurma, haklı ve geçerli bir neden (sağlık sorunu, doğal afet, askerlik, ailevi zorunluluklar, ekonomik nedenler gibi; liste kuruma göre değişir) belgelendiğinde, belirli bir süre için öğrenimine ara vermeni sağlar. Genel uygulamada dondurulan süre azami süreden sayılmaz; toplam kayıt dondurma süresi ise sınırlıdır. Başvuru, nedenin ortaya çıkmasından sonra belirli bir süre içinde yapılmalıdır.
| Özellik | Süre uzatma | Kayıt dondurma |
|---|---|---|
| Amaç | Azami süre sonunda işlemi tamamlamaya imkân (yönetmelik izin veriyorsa) | Geçerli bir nedenle öğrenime ara vermek |
| Kim karar verir? | Genellikle EYK, yönetmelikteki koşullara göre | EYK, belgeye dayanarak |
| Belge | Yönetmeliğin gerektirdiği belgeler (ör. tez teslim durumu) | Sağlık raporu, askerlik belgesi vb. |
| Azami süreye etkisi | Hükme göre değişir | Genellikle dondurulan süre azami süreye sayılmaz |
| Risk | Hüküm yoksa talep reddedilebilir | Geç başvuru reddedilebilir; burs/çalışma statüsü etkilenebilir |
Dönem boyunca hastaneye gidip geldim; dönem bittikten sonra kayıt dondurmak için dilekçe verdim ama raporu da yanıma almadım.
Durum: Doktora 6. yarıyıl öğrencisi Burak, babasının ağır hastalığı nedeniyle bir dönem tezine çalışamayacağını fark etti.
Yaptıkları: (1) Danışmanıyla durumu paylaştı. (2) Enstitüye e-posta atarak kayıt dondurma koşullarını, başvuru süresini ve gerekli belgeleri sordu. (3) Babasının sağlık raporu ve bakım ihtiyacını gösteren belgeyle dilekçe verdi. (4) TİK toplantısının hangi döneme kayacağını danışmanıyla planladı. (5) Burs veren kurumun kayıt dondurma kuralını ayrıca sorup bursunun askıya alınma koşullarını öğrendi.
Sonuç: EYK kararıyla bir yarıyıl kayıt donduruldu; dönüşünde güncellenmiş takvimle TİK sürecine devam etti.
Kendini dene
Kendini dene
Bir idari işlem başlatmadan önce
0/7Takıldığın bir yer mi var?
Bu konuda sık sorulanlar